Edgar Ellen Poe - Kuzgun Şiir Analizi

Kuzgun siirin Poe tarafindan yapilmis analizini okudugumda, ilk basta cok hayal kirikligina ugradim. Sanki siirin butun guzelligi, mistik ve gizemli havasi yok olup gitti, yerine mekanik bir yazin sekli geldi gibi hissetmistim fakat sonra neden boyle hissettigimi icime bakip sorguladigimda, bu olumsuz fikirlerim uctu gitti. Farkettim ki bir siir veya herhangi bir yazin formu, hic dusunulmeden yazilmiyor ve yazdiktan sonra bu dusunce surecine geri donup yazarin kendi yapitini ve kendi yazis tarzini sorgulamasi hem kendi icin, hem de okuyucalar icin buyuk firsat. Ozellikle edebiyat elestirmenleri icin gercekten unlu ve iyi bir sairin, kendi siirinin bir kadavra gibi icini acip onu tek tek incelemesi cok faydali cunku sonucta elestirmenlerin yaptigi is herhangi bir metni incelerken o metnin icinde bulunan ogelere bir anlam ve sebep-sonuc iliskisi yuklemek. Fakat eger bir sair yazdigi siiri ya da yazar hikayesini kendinden gecmislik, askinlik halinde yazsaydi romantiklerin soyledigi gibi, elestirmenin o metne sonra geri donup yazar su benzetmeyi su sebeple yapmis gibi aciklama cabalari, metnin tarihle iliskisini bulma gayeleri gibi bir metin analizi yapmasi oldukca anlamsiz olurdu. Biraz daha uclara cekersek elestirmene is cikartan, aslinda yazarin yazdigini dusunerek yazmasi. Tabii yazarlarin kendi metinlerini aciklamasinin da, elestirmenlere belli bir noktaya kadar faydasi var.Eger her yazar metninin aciklamasini yayinlasaydi, elestirmenlere gerek kalmazdi. Bundan da kotusu gereksiz yere yazar kendi metninin anlamanini sinirlamis olurdu. Cunku her insanin ve her cagin kendi icinde tasidigi farkliliklar, metne cok daha derin ve onceden belirlenmemis boyut ve anlamlar katabilir. Fakat her yazar cok sistematik bir sekilde metninin incelemesini okuyuculara sunsaydi, merak ve gizemden dogan, bilinmezligin katttigi buyu kaybolabilirdi; ustuneustluk yazar da kendi bakis acisiyla sinirlamis olurdu metnini.  Bunun disinda Poe’ nun siirini incelemesindeki sevdigim diger bir unsurda, beynin genelden ozele; yoktan var olana;  genisten dara nasil isledigini gormek oldu. Poe’nun yazacagi siire dair hic birsey yokken kafasinda, once siirin uzunlugunu ve tum fiziksel ozelliklerini belirlemesinin, sonra konuyu secmesinin ve bu sekilde siir icindeki en kucuk detaya kadar inmesinin yolunu gormek cok heyecan vericiydi.  Bunun da disinda Poe’nun bir siirin nasil en fazla etkili yazilabilecegini ne kadar iyi gozlemlemis oldugunu gormek, onun zekasina ve sanat yetenegine bir kat daha saygi duymama sebep oldu.